Shiba Inu so với Hokkaido, Kishu & các giống chó Nhật Bản khác
Shiba Inu là giống nhỏ nhất trong sáu giống spitz bản địa của Nhật Bản, cao 35-43 cm và nặng 8-10 kg, trong khi Hokkaido, Kishu, Shikoku, Kai và Akita đều là những chó săn cỡ trung bình đến lớn, được tạo ra để săn thú lớn hơn và chịu đựng địa hình khắc nghiệt hơn. Tương đối giống nhau về ngoại hình nhưng khác biệt rõ rệt về tính khí: Shiba là người bạn đồng hành cảnh giác, phù hợp với căn hộ, trong khi các giống Nhật lớn hơn có xu hướng dè dặt hơn, sống theo bầy đàn hơn và đòi hỏi nhiều công sức quản lý hơn.

Sáu giống chó spitz bản địa Nhật Bản (Nihon-ken) là Akita, Hokkaido, Kai, Kishu, Shikoku và Shiba Inu. Shiba là giống nhỏ nhất, cao 35-43 cm đối với con đực và 33-41 cm đối với con cái, nặng khoảng 8-10 kg, trong khi mọi giống Nhật Bản khác đều thuộc nhóm trung bình đến lớn, thường cao 45-70 cm và nặng 20-50 kg. Khoảng cách kích thước này là khác biệt thực tế lớn nhất đối với người nuôi: Shiba phù hợp với cuộc sống căn hộ, các giống còn lại thường thì không.
Cả sáu giống đều chia sẻ các đặc điểm cốt lõi: tai dựng, đuôi cuộn hoặc hình lưỡi liềm, bộ lông kép, urajiro (vệt lông trắng kem ở phần bụng trên các cá thể lông đỏ/đen-vàng/sesame), bản năng săn mồi mạnh, dè dặt với người lạ và trung thành tuyệt đối với chủ nhân. Điểm chúng khác biệt là mục đích ban đầu, thể hình, bộ lông và sắc thái tính khí.
So sánh kích thước và thể hình
| Giống | Chiều cao (cm) | Cân nặng (kg) | Thể hình |
|---|---|---|---|
| Shiba Inu | 33-43 | 8-10 | Gọn gàng, giống cáo |
| Shikoku | 49-55 | 16-25 | Thể thao, cân đối |
| Kai | 45-55 | 16-25 | Cơ bắp, giống gấu |
| Kishu | 49-55 | 18-27 | Mạnh mẽ, xương chắc |
| Hokkaido | 45-52 | 20-30 | Xương nặng, ngực rộng |
| Akita | 58-70 | 32-50 | To lớn, uy nghi |
Kishu và Hokkaido có thể hình gần giống nhau nhất; Hokkaido hơi rộng hơn và chịu lạnh tốt hơn. Akita thuộc một đẳng cấp riêng về kích thước và mức độ nghiêm trọng trong vai trò bảo vệ.
Khác biệt về tính khí
Shiba là giống giống mèo nhất: độc lập, sạch sẽ, cảnh giác và nổi tiếng ồn ào (tiếng "hét Shiba"). Chúng gắn bó với gia đình nhưng thường chọn một người yêu thích nhất.
Hokkaido (Ainu-ken) là giống chó săn gấu gốc, nổi tiếng với khả năng chịu lạnh đặc biệt, lòng trung thành với bầy và tính khí hòa đồng với các con chó khác hơn Shiba. Hokkaido có xu hướng nhạy cảm hơn với người huấn luyện và ít bướng bỉnh hơn trong động lực làm việc, nhưng chúng rất hiếm bên ngoài Nhật Bản.
Kishu có bản năng săn mồi giống sói nhất và là giống được dùng để săn lợn rừng. Kishu ít ồn ào hơn Shiba, dè dặt hơn với người lạ và có xu hướng thể hiện sự hung hăng cùng giới mạnh hơn. Chúng cũng ít phổ biến hơn trên toàn cầu.
Shikoku là giống Nihon-ken "trung dung": lớn hơn Shiba một chút, rất thể thao, với bản năng bầy đàn mạnh và bản năng săn mồi cao. Đôi khi chúng được gọi là "Kochi-ken" và được phát triển để săn hươu ở vùng núi.
Kai (Kai Ken, "Chó Hổ") là giống hiếm nhất trong sáu giống, nổi tiếng với bộ lông vằn và được cho là dễ huấn luyện nhất và theo bầy đàn nhất. Là những "vận động viên leo trèo" xuất sắc, chúng được các thợ săn Nhật Bản đánh giá cao nhờ trí thông minh và sự hợp tác.
Akita (và biến thể American Akita lớn hơn) là giống chó bảo vệ, oai nghiêm và dè dặt, với xu hướng hung hăng cùng giới và giữa các con chó mạnh, cùng bản năng canh gác nghiêm túc. Không phải là bạn đồng hành săn bắt giống như các giống khác.
Bộ lông và màu sắc
- Shiba: đỏ, sesame, đen và vàng, kem (kem là lỗi trình diễn nhưng phổ biến ở chó nuôi).
- Hokkaido: sesame, đỏ, đen và vàng, trắng, vằn.
- Kishu: phổ biến nhất là trắng (hầu hết Kishu hiện nay là màu trắng), cũng có đỏ, sesame.
- Shikoku: sesame (phổ biến nhất), đỏ, đen và vàng.
- Kai: vằn đen, vằn đỏ, vằn (cả ba đều được chấp nhận).
- Akita: đỏ, sesame, vằn, trắng, họa tiết pinto.
Tất cả các giống lông kép đều thay lông khoảng hai lần một năm; chải lông tối thiểu mỗi tuần, và chải hàng ngày trong thời kỳ thay lông.
Giống nào phù hợp với bạn?
- Căn hộ, người lần đầu nuôi Nihon-ken, muốn một người bạn giống mèo → Shiba Inu.
- Gia đình năng động có sân, muốn một chó làm việc khỏe hơn, chấp nhận sự hiếm → Hokkaido hoặc Kishu.
- Người huấn luyện có kinh nghiệm, muốn một giống hiếm để trò chuyện → Kai Ken.
- Gia đình thể thao muốn có bạn đồng hành chạy bộ/đi bộ đường dài với bản năng săn mồi mạnh → Shikoku.
- Người nuôi có kinh nghiệm muốn có một người bảo vệ nghiêm túc, không phải giống Nhật Bản đầu tiên → Akita (Nhật Bản hoặc Mỹ).
Sức khỏe và tuổi thọ
Shiba nằm trong số các giống có tuổi thọ cao nhất, từ 13-16 năm. Hokkaido, Kishu, Kai và Shikoku thường sống 11-15 năm, với cỡ mẫu nhỏ hơn bên ngoài Nhật Bản. Akita có tuổi thọ điển hình ngắn nhất trong nhóm, từ 10-13 năm và tỷ lệ mắc các bệnh tự miễn cao hơn (viêm tuyến bã nhờn, VKH, suy giáp).
Đối với riêng Shiba, hãy để ý viêm da dị ứng, trật khớp xương bánh chè, loạn sản xương hông (~tỷ lệ 7.6% theo OFA), glôcôm góc đóng nguyên phát, đục thủy tinh thể, PRA và suy giáp. Bộ xét nghiệm CHIC khuyến nghị cho Shiba gồm OFA hông, OFA xương bánh chè và khám mắt CAER.
Sự hiếm có và giá cả
Shiba là giống phổ biến nhất rất nhiều bên ngoài Nhật Bản, với giá tại Mỹ từ $1.400-$2.500 từ các nhà lai tạo uy tín và $3.500-$5.000+ đối với dòng chất lượng trình diễn. Hokkaido, Kishu, Kai và Shikoku hiếm ngay cả trong nội địa Nhật Bản; hãy chuẩn bị chi từ $2.500-$5.000+, danh sách chờ dài và khả năng xuất khẩu hạn chế. Akita có mặt vừa phải ở phương Tây với giá $1.500-$3.500.
Tóm lại: nếu bạn muốn một chó spitz kiểu Nhật cho một ngôi nhà ngoại ô bình thường, Shiba Inu là lựa chọn thực tế và có đạo đức nhất. Các Nihon-ken khác đều phi thường nhưng đòi hỏi nhiều không gian hơn, nhiều kinh nghiệm hơn và phải kiên nhẫn hơn nhiều với danh sách chờ của nhà lai tạo.
FAQ
Shiba Inu có liên quan đến Hokkaido hoặc Kishu không?
Có, cả sáu Nihon-ken (Akita, Hokkaido, Kai, Kishu, Shikoku, Shiba) đều chia sẻ tổ tiên spitz cổ xưa và được phát triển ở các vùng khác nhau của Nhật Bản cho các loại thú săn khác nhau, nhưng chúng là các giống riêng biệt, không phải biến thể của cùng một con chó.
Giống Nhật Bản nào thân thiện với gia đình nhất?
Shiba Inu nhìn chung là thú cưng gia đình thích nghi nhất trong sáu giống nhờ kích thước nhỏ hơn và nhu cầu vận động thấp hơn, dù vẫn dè dặt với người lạ. Kai Ken thường được nhắc đến là giống hướng đến người huấn luyện và dễ huấn luyện nhất cho các gia đình năng động.
Kishu và Hokkaido có rụng lông nhiều hơn Shiba không?
Cả sáu giống Nhật Bản đều có bộ lông kép tương tự và thay lông khoảng hai lần một năm. Các giống lớn hơn tạo ra tổng lượng lông rụng nhiều hơn chỉ đơn giản vì kích thước cơ thể, nhưng kết cấu lông và kiểu rụng là tương đương nhau.
Shiba Inu có thể sống chung với các Nihon-ken khác như Kai hoặc Kishu không?
Điều đó có thể nhưng đòi hỏi quá trình xã hội hóa cẩn thận, đặc biệt liên quan đến sự hung hăng cùng giới phổ biến ở Kishu, Akita và ở mức độ thấp hơn ở Shikoku. Ghép cặp khác giới với người nuôi có kinh nghiệm là tổ hợp an toàn nhất.



