Tại Sao Shiba Inu Của Tôi Bị Khập Khiễng? Nguyên Nhân, Sơ Cứu Và Khi Nào Cần Gọi Bác Sĩ Thú Y

Shiba Inu bị khập khiễng thường báo hiệu một trong bốn điều: chấn thương bàn chân hoặc mô mềm, vấn đề về khớp như trật khớp xương bánh chè hoặc loạn sản hông, vấn đề về dây chằng hoặc cột sống, hoặc viêm khớp. Một số nguyên nhân nhẹ và tự khỏi khi nghỉ ngơi; những nguyên nhân khác, như đứt dây chằng chéo hoặc thoái hóa đĩa đệm cột sống (IVDD), cần được chăm sóc thú y khẩn cấp. Hành động đúng phụ thuộc vào mức độ khập khiễng của chó, thời gian kéo dài và các triệu chứng khác có đi kèm hay không.

Khập Khiễng Đột Ngột vs. Mãn Tính Ở Shiba Inu

Khập khiễng đột ngột (cấp tính) ở Shiba Inu thường do chấn thương. Các tác nhân phổ biến bao gồm:

• Dẫm phải gai, thủy tinh, hạt cỏ dại hoặc cỏ foxtail giữa các ngón chân
• Bong gân hoặc căng cơ do nhảy hoặc chơi đùa mạnh
• Gãy móng hoặc rách phần thịt móng (quick)
• Bị ong đốt hoặc côn trùng cắn ở bàn chân
• Va chạm nhẹ hoặc xoắn chân (Shibas rất nhanh nhẹn, linh hoạt và dễ đổi hướng đột ngột)

Khập khiễng từ từ (mãn tính) thường gợi ý một tình trạng di truyền hoặc thoái hóa. Shibas có khuynh hướng mắc một số vấn đề về chỉnh hình, bao gồm:

• Trật khớp xương bánh chè (xương bánh chè trượt), phân độ 1-4
• Loạn sản hông, với khoảng 7,6% số Shibas được OFA kiểm tra bị ảnh hưởng
• Đứt dây chằng chéo trước (CCL), tương tự như chấn thương ACL ở người
• IVDD (thoái hóa đĩa đệm cột sống), gây đau lưng và yếu chi
• Loạn sản khuỷu tay, ít phổ biến hơn nhưng vẫn có thể xảy ra

Nếu tình trạng khập khiễng đến từ từ, nặng hơn sau khi vận động hoặc chuyển từ chân này sang chân khác, hãy nghi ngờ một tình trạng phát triển hoặc vấn đề về khớp thay vì chấn thương.

Sơ Cứu Ngay Tại Nhà Bạn Có Thể Làm

Đối với tình trạng khập khiễng nhẹ, khởi phát đột ngột và không có dấu hiệu khẩn cấp rõ ràng, hãy làm theo các bước sau trước khi gọi bác sĩ thú y:

1. Hạn chế vận động. Không cho lên cầu thang, nhảy hoặc chạy. Chỉ đi dây xích khi đi vệ sinh.
2. Kiểm tra bàn chân. Tìm vết cắt, sưng, dị vật, móng rách hoặc nóng giữa các ngón chân.
3. Sờ nắn nhẹ nhàng. Dùng tay vuốt dọc chân từ vai (hoặc hông) xuống bàn chân, chú ý tiếng kêu đau, sưng hoặc nóng.
4. Chườm lạnh. Bọc đá vào khăn và áp lên vùng đó trong 10 phút, hai lần mỗi ngày trong 48 giờ đầu nếu có sưng.
5. Không cho uống thuốc giảm đau của người. Ibuprofen, acetaminophen và aspirin đều độc hại đối với chó.

Nếu dị vật nhìn thấy được và nông, bạn có thể cẩn thận lấy ra bằng nhíp sạch và rửa vùng đó bằng chlorhexidine pha loãng hoặc nước muối sinh lý. Bất cứ thứ gì cắm sâu đều cần bác sĩ thú y.

Dấu Hiệu Nguy Hiểm: Khi Nào Cần Đi Khám Bác Sĩ Thú Y Ngay

Liên hệ bác sĩ thú y ngay lập tức nếu bạn nhận thấy bất kỳ điều nào sau đây:

• Từ chối chịu bất kỳ sức nặng nào lên chân
• Biến dạng rõ rệt, sưng hoặc chân buông thõng
• Đau dữ dội (kêu la, gầm gừ, run rẩy)
• Chảy máu không cầm được trong vài phút
• Khập khiễng kéo dài hơn 24 giờ, ngay cả khi nhẹ
• Sốt, lờ đờ hoặc bỏ ăn kèm theo khập khiễng
• Kéo lê chân sau hoặc vấp ngón (có thể là IVDD hoặc vấn đề thần kinh)
• Nướu nhợt nhạt hoặc tím tái

Một chú Shiba Inu đột nhiên không thể đi lại, kêu đau đớn (đôi khi là tiếng "hét Shiba" đặc trưng), hoặc trốn và từ chối ăn đang trong tình trạng nguy kịch và cần được chăm sóc khẩn cấp.

Chẩn Đoán Và Các Phương Pháp Điều Trị

Bác sĩ thú y sẽ thực hiện khám chỉnh hình và thần kinh, đồng thời có khả năng đề nghị một hoặc nhiều phương pháp sau:

• Chụp X-quang để đánh giá xương, khớp và cột sống
• Đánh giá của Orthopedic Foundation for Animals (OFA) cho loạn sản hông và khuỷu tay
• Phân độ trật khớp xương bánh chè (1-4)
• Xét nghiệm máu để loại trừ suy giáp hoặc bệnh do ve (Lyme có thể gây khập khiễng chân luân phiên)
• MRI hoặc CT cho trường hợp nghi ngờ IVDD hoặc chấn thương mô mềm

Điều trị tùy thuộc vào nguyên nhân:

• Chấn thương bàn chân: làm sạch, băng bó, dùng kháng sinh nếu bị nhiễm trùng
• Bong gân/căng cơ: nghỉ ngơi, NSAID do bác sĩ thú y kê, từ từ trở lại vận động
• Trật khớp xương bánh chè: kiểm soát cân nặng, thực phẩm bổ sung khớp; trường hợp nặng có thể cần phẫu thuật (làm sâu rãnh xương đùi hoặc chuyển vị trí củ xương chày)
• Loạn sản hông: glucosamine, chondroitin, omega-3, kiểm soát cân nặng; trường hợp nặng có thể cần phẫu thuật cắt chỏm xương đùi (FHO) hoặc thay toàn bộ khớp hông
• Đứt CCL: thường cần phẫu thuật (TPLO, TTA hoặc khâu bên ngoài) cộng với phục hồi chức năng
• IVDD: nghỉ ngơi trong chuồng và thuốc chống viêm cho trường hợp nhẹ; phẫu thuật khẩn cấp cho trường hợp nặng

Phòng Ngừa Tình Trạng Què Sau Này

Shiba Inu là giống chó năng động và dũng cảm, thường cố gắng chịu đựng những cơn đau nhỏ. Để bảo vệ khớp của chúng:

• Duy trì tình trạng cơ thể gọn gàng cho Shiba (thừa cân làm tăng tốc độ mài mòn khớp)
• Cung cấp hỗ trợ khớp hàng ngày: omega-3, glucosamine và chondroitin sau 5 tuổi
• Sử dụng dốc thay vì để chúng nhảy khỏi đồ nội thất
• Khởi động trước khi vận động mạnh và thư giãn sau đó
• Đặt lịch sàng lọc theo khuyến nghị của CHIC: OFA hông, OFA xương bánh chè và khám mắt CERF
• Cắt móng thường xuyên để duy trì sự liên kết đúng của bàn chân

Vì Shibas có tuổi thọ từ 13-16 năm, việc phát hiện sớm các vấn đề chỉnh hình sẽ cải thiện đáng kể khả năng vận động và chất lượng cuộc sống lâu dài của chúng.