Cấp cứu sức khỏe ở Shiba Inu: Điều mọi chủ nuôi cần biết

Shiba Inu là một trong những giống chó sống thọ nhất, thường đạt 13 đến 16 năm, nhưng sự dẻo dai này có thể khiến chủ nuôi lầm tưởng rằng chó của họ không thể bị bệnh. Trên thực tế, Shiba phải đối mặt với một nhóm các tình trạng cấp cứu sức khỏe riêng biệt có thể leo thang từ nhẹ sang nguy kịch chỉ trong vài giờ. Nghiêm trọng nhất là chướng bụng xoắn dạ dày (GDV), sốc nhiệt, ngộ độc, chấn thương, sốc phản vệ và các cấp cứu mắt cấp tính như glaucoma góc đóng nguyên phát. Nhận biết các dấu hiệu cảnh báo sớm của những tình trạng này là điều quan trọng nhất mà một người nuôi Shiba có thể làm.

Chướng bụng xoắn dạ dày (Gastric Dilatation-Volvulus, GDV)

Chướng bụng xoắn dạ dày là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong cấp tính ở những giống chó ngực sâu cỡ trung bình và lớn, và Shiba, dù nhỏ hơn, vẫn có ngực sâu theo tỷ lệ. GDV xảy ra khi dạ dày đầy hơi và tự xoắn lại, cắt đứt dòng máu. Nếu không được phẫu thuật trong vòng vài giờ, chó sẽ chết.

Dấu hiệu cảnh báo:

• Bụng căng, cứng
• Nôn khan nhiều lần nhưng không ra chất nôn
• Bồn chồn, đi lại, "tư thế cầu nguyện" (chân trước chạm đất, phần sau nâng lên)
• Chảy nước dãi, thở nhanh, nướu nhợt

Phòng ngừa: cho ăn hai hoặc ba bữa nhỏ mỗi ngày, tránh vận động nặng ngay trước hoặc sau khi ăn, và sử dụng bát ăn chậm. Có một thủ thuật phẫu thuật phòng ngừa gọi là gastropexy có thể thực hiện khi triệt sản.

Sốc nhiệt

Shiba sở hữu bộ lông kép dày được thiết kế cho vùng núi lạnh của Nhật Bản, không phải để chịu nóng kéo dài. Bất chấp danh tiếng sạch sẽ và giống mèo của chúng, chúng có thể quá nóng nhanh chóng khi ở trong xe hơi nóng, khi đi dạo mùa hè, hoặc trong các cơn "Shiba 500" chạy nhảy vào ngày ấm.

Dấu hiệu cảnh báo:

• Thở hổn hển quá mức, chảy nước dãi đặc
• Nướu đỏ tươi, nôn mửa, tiêu chảy
• Loạng choạng, ngã quỵ, co giật

Làm mát chó bằng nước ở nhiệt độ phòng (không dùng nước đá lạnh) lên bụng, bàn chân và tai, rồi đưa thẳng đến bác sĩ thú y. Nhiệt độ cơ thể trên 40°C (104°F) là một trường hợp cấp cứu thực sự.

Ngộ độc

Shiba tò mò, nhanh nhẹn và nổi tiếng là những nghệ sĩ trốn chuồng. Các chất độc thường gặp trong nhà bao gồm sô-cô-la, xylitol (có trong kẹo cao su không đường và bơ đậu phộng), nho và nho khô, ibuprofen, thuốc diệt chuột và các loại thuốc của người. Ngay cả một lượng nhỏ xylitol cũng có thể gây suy gan ở chó.

Nếu bạn nghi ngờ chó đã nuốt phải chất độc, hãy gọi ngay Trung tâm Kiểm soát Ngộ độc Động vật ASPCA theo số 888-426-4435 hoặc Đường dây nóng Ngộ độc Thú cưng theo số 855-764-7661. Không gây nôn trừ khi được bác sĩ thú y yêu cầu cụ thể.

Sốc phản vệ và phản ứng dị ứng

Viêm da dị ứng là một trong những vấn đề sức khỏe mạn tính phổ biến nhất ở Shiba, và các đợt bùng phát nặng có thể tiến triển thành sốc phản vệ, đặc biệt sau khi bị ong đốt, tiêm phòng hoặc dùng thuốc mới. Sưng mặt, nổi mề đay, nôn mửa đột ngột và ngã quỵ cần được tiêm epinephrine cấp cứu.

Cấp cứu mắt cấp tính

Shiba có khuynh hướng mắc glaucoma góc đóng nguyên phát, có thể gây mù vĩnh viễn trong vài giờ. Các cấp cứu mắt khác bao gồm loét giác mạc do trầy xước (Shiba thường làm tổn thương mắt lồi của mình bởi cành cây và móng mèo) và đục thủy tinh thể đột ngột liên quan đến thoái hóa võng mạc tiến triển (PRA).

Dấu hiệu đỏ: mắt đỏ hoặc đục, nheo mắt, dụi mặt, đồng tử giãn không phản ứng với ánh sáng. Đây luôn là lý do cần đi khám thú y trong ngày.

Khủng hoảng về cơ xương khớp

Hai bệnh lý chỉnh hình có thể trở thành cấp cứu:

• Trật khớp xương bánh chè: xương bánh chè trượt khỏi vị trí. Trật độ 3–4 gây què đột ngột và cần phẫu thuật chỉnh hình.
• Loạn sản xương hông: xuất hiện ở khoảng 7.6% số Shiba được sàng lọc qua OFA. Các ca nặng có thể làm đứt dây chằng hoặc thoái hóa khớp đến mức mất hoàn toàn khả năng vận động.

Cả hai đều được quản lý tốt nhất thông qua các nhà lai tạo sàng lọc theo giao thức của Trung tâm Thông tin Sức khỏe Chó (CHIC): OFA hông, OFA xương bánh chè và khám mắt CERF/CAER còn hiệu lực.

Suy giáp và suy sụp chuyển hóa đột ngột

Suy giáp ngày càng được báo cáo ở Shiba và có thể gây lờ đờ, rụng lông, tăng cân, và trong một số ít trường hợp, hôn mê phù niêm (myxedema coma) – một cấp cứu thực sự với nhịp tim chậm, thân nhiệt thấp và mất phản ứng.

Bộ sơ cứu cho người nuôi Shiba

Hãy luôn chuẩn bị sẵn:

• Nhiệt kế điện tử đo trực tràng (nhiệt độ bình thường của chó: 38.3–39.2°C)
• Băng quấn tự dính
• Nước rửa mắt saline
• Hydrogen peroxide 3% (chỉ dùng khi có chỉ định của bác sĩ thú y)
• Bản sao hồ sơ tiêm phòng và kết quả CHIC
• Số điện thoại bác sĩ thú y cấp cứu đã được lưu trong điện thoại của bạn

Shiba rất cứng đầu và thường giấu đau cho đến khi bệnh tiến triển nặng. Hiểu rõ hành vi, khẩu vị và mức năng lượng bình thường của chó là hệ thống cảnh báo sớm tốt nhất mà bạn có. Khi còn phân vân, hãy gọi bác sĩ thú y hoặc phòng khám cấp cứu gần nhất; một lần khám 20 phút rẻ hơn rất nhiều so với một cuộc khủng hoảng lúc nửa đêm.